Home

150 jaar denken over evolutie

Anderhalve eeuw nadat Charles Darwin zijn baanbrekende boek "Over het Ontstaan van Soorten" publiceerde, is de evolutietheorie nog steeds de krachtigste verklaring voor de ontwikkeling van het leven op aarde. Hier vind je informatie over Darwin, zijn denkbeelden, de verdere ontwikkeling van Darwins theorie, en actueel evolutie-onderzoek. En natuurlijk over LEVEN, want dat is waar Darwin naar keek en waar onderzoekers nog steeds naar kijken.

†††††

Wat is leven?

Wanneer spreek je van leven? Hoe en wanneer is het ontstaan? En waar heeft miljoenen jaren leven toe geleid?
Ontstaan van het leven >
Zoeken naar leven >
DNA, de erfelijke basis van evolutie >†
De cel, de eenheid van het leven >
Organisatie van het leven >
Korte geschiedenis van aarde en leven >
Biodiversiteit >

Klik op het plusje voor een grotere foto

Overleven

Genoeg te eten vinden om de volgende dag te halen. En niet vroegtijdig†in de maag van een ander verdwijnen. Met een beetje geluk†kun je de voortplantingsleeftijd halen en†nageslacht verwekken.†Want daar is waar het uiteindelijk om draait: het overleven van de soort.
StrategieŽn om te overleven >
Overleven in extreme omstandigheden >
Hoe dieren elkaar versieren >

Evolutie-topstukken zien?

Veel Nederlandse musea†bezitten opgezette dieren, fossielen†of andere voorwerpen waar een evolutieverhaal aan vast zit. Soms zijn ze in de tentoonstelling te zien, maar vaker bewaren musea ze liever veilig achter slot en grendel.
Nederlandse evolutie topstukken >

Wat betekenen al die evolutiebegrippen?

Hoe kwam Darwin tot zijn evolutietheorie? Wat dachten wetenschappers voor hem? En wat betekenen die moeilijke woorden die evolutiebiologen gebruiken?
Darwins denken >†
Evolutie >
Evolutiedenken op een tijdlijn >†
Evolutiebegrippen >

Waar houden onderzoekers zich mee bezig?

Het onderzoek naar evolutie is nog lang niet klaar. Er is nog veel te ontdekken. Ook Nederlandse biologen houden zich volop met evolutie-onderzoek bezig.††
Kijken naar evolutie op verschillende niveaus >
Onderzoek aan modelorganismen >
Hoe†kun je zelf onderzoeker worden? >


Klik op het plusje voor een grotere foto

Onderzoek aan aarde en leven

Darwin koppelde biologie en omgevingsfactoren zoals de bodem aan elkaar; dat is nog altijd een immens belangrijk onderzoeksterrein. Darwin's waarde voor het wetenschappelijk onderzoek zie je terug bij verschillende Nederlandse onderzoekers.
Interviews met onderzoekers >

Klik op het plusje voor een grotere foto

Evolutie in Artis

Verschillen†tussen man en vrouw, aanpassing van lichaamsvorm aan leefgewoonten, het ontstaan van het oog, camouflage en misleiding. Zomaar een paar evolutionaire thema's die je 'in levenden lijve' kunt zien bij dieren in Artis.
Dieren tonen evolutie†in Artis >

Klik op het plusje voor een grotere foto

Plantenevolutie†zien in†Amsterdam en Leiden

Planten zijn sinds hun ontstaan, zo'n 450 miljoen jaar geleden, uitgegroeid tot een zeer soortenrijke groep organismen, die†in†de meest uiteenlopende omstandigheden kunnen overleven.†De plantentuinen van Amsterdam en Leiden†tonen duizenden soorten, waaronder levende fossielen: planten die†sinds†de oertijd nauwelijks zijn veranderd.
Planten in de Hortus Amsterdam†>
Planten in de Hortus Leiden >

Evolueren wij ook?

Zijn wij speciaal? Of zijn we gewoon ver ontwikkelde zoogdieren? In ieder geval hebben we als mensen al een lange ontwikkeling achter de rug.
Evolutie van de mens†>
Onze herkomst in vier stappen >
Op zoek naar de Missing Link >

Klik op het plusje voor een grotere foto

Kunnen we de evolutie beÔnvloeden?

Jazeker, we kunnen de evolutie zelfs versnellen en de richting bijsturen.†Door kweken en fokken sleutelen we al†duizenden jaren vanaf de 'buitenkant'†aan planten en dieren. Maar nu kunnen we ook sleutelen aan de 'binnenkant': de genen. En dat geeft een stuk sneller resultaat.
Snel†sleutelen: biotechnologie >
Langzaam sleutelen: domesticatie >

Hoe krijg je evolutie in beeld?

Evolutie is niet zomaar te zien. Eerst moet je de 'chaos' aan planten en dieren indelen in soorten†of andere overzichtelijke eenheden. Pas dan kun je† evolutionaire verwantschappen ontdekken.
Ordening van de natuur†>
Overzicht van levende wezens >†
Ordenen in stambomen >
De natuur in beeld >

Darwin online

Direct op internet te lezen:†de†complete werken van Charles Darwin in de oorspronkelijke versie.
Origin of species UK >NL >
Descent of man >
Voyage of the Beagle >
In Nederlands vertaalde boeken van Darwin >

Klik op het plusje voor een grotere foto

Webquests en lesmateriaal

Speciaal voor de onderbouw van het voortgezet onderwijs is hier een educatief programma over evolutie te downloaden. Leerlingen uit de bovenbouw van Havo/VWO vinden hier vier webquests.
Lesmateriaal en webquests over evolutie >

Klik op het plusje voor een grotere foto

Fossielen en evolutie

Versteende†overblijfselen van organismen die lang geleden leefden (fossielen) kun je zien als het 'harde bewijs' dat evolutie daadwerkelijk heeft plaatsgevonden.
Wat is een fossiel? >†
Mammoet >
Dodo >
Fossiel ecosysteem Messel >
Levende fossielen >

Klik op het plusje voor een grotere foto

Wat is er in het Darwinjaar te doen?

In 2009 wordt de 150ste verjaardag van de evolutietheorie gevierd met allerlei activiteiten. Zoals tentoonstellingen, lezingen en debatten. En een Nederlands schip vertrekt om Darwins reis om de wereld over te doen.
Darwinjaar activiteitenoverzicht†>
Darwins reis opnieuw >